Veelgestelde vragen

Wanneer ben je stiefmoeder?
Je bent stiefmoeder wanneer je partner kinderen heeft uit een vorige relatie die soms bij jullie wonen. Dat kan enkele dagen per week zijn, dat kan ook een weekend per twee weken of bijna altijd zijn. Het maakt niet uit of je met je partner getrouwd bent of samenwoont. Een stiefmoeder is niet hetzelfde als een adoptiemoeder of pleegmoeder.

Wat zijn grote valkuilen voor stiefmoeders?
De grootste valkuil voor stiefmoeders zijn hoge verwachtingen. Je verwacht misschien een harmonieus gezin, een thuis zoals jij vroeger hebt gehad, misschien verwacht je een bijzondere band te ontwikkelen met je stiefkinderen. Dat zijn zaken die niet zo vanzelfsprekend zijn. Een andere valkuil is de voortvarendheid waarmee vrouwen in deze rol stappen. Vrouwen stappen al snel in de zorgrol en nemen dus de ook de zorg voor de stiefkinderen op zich. Uit onderzoek blijkt dat juist stiefmoeders die zich in het begin terughoudend opstellen beter geaccepteerd worden door de stiefkinderen.

Hoe kan je partner je het beste ondersteunen?
Je partner mag niet van je verwachten dat jij evenveel voor je stiefkinderen doet en evenveel om ze geeft als bijvoorbeeld voor je eigen kinderen. Hij speelt ook een belangrijke rol bij de acceptatie van jouw komst door de stiefkinderen. Kinderen zoeken de grens op en kunnen je gaan uitproberen. Hij moet negatief gedrag dat zich op jou richt corrigeren. Jij hebt zeker in het begin nog niet de autoriteit om straf te geven. Dat vergroot alleen maar de kloof tussen jou en je stiefkinderen. Daarnaast moeten jullie met elkaar in gesprek blijven, ook over de moeilijke dingen. Je moet het samen doen. Een stukje waardering voor jouw inzet hoort daar bij.

Heb je het als stiefmoeder gemakkelijker als je zelf kinderen hebt?
Voor stiefmoeders zonder eigen kinderen kan de overgang naar het leven in een stiefgezin met stiefkinderen heel groot zijn. Als je zelf kinderen hebt, weet je wel beter wat je kunt verwachten. In dat opzicht ben je dus beter voorbereid. Maar zelf moeder zijn betekent niet dat je zonder veel moeite de rol van stiefmoeder kunt vervullen. Het kan zelfs moeilijk zijn om je in het begin terughoudend op te stellen, als je gewend bent de dagelijkse zorg voor kinderen voor je rekening te nemen. 

Maakt het verschil of de stiefkinderen nog jong of juist ouder zijn?
Daarover zijn de meningen verdeeld, maar de meeste onderzoekers stellen dat hoe jonger de stiefkinderen zijn, hoe gemakkelijker de acceptatie van de stiefouder verloopt. Als de stiefkinderen tussen de 5 en 12 jaar zijn, is het ook gemakkelijker. Dan zijn ze namelijk niet in de (peuter)pubertijd en dat betekent minder stress door puberaal gedrag.

Hoe lang duurt het voordat een stiefgezin goed functioneert?
Ieder gezin is verschillend, maar gemiddeld duurt het proces van stiefgezinsvorming tussen de 2 en 5 jaar. Het proces verloopt via een aantal fasen, waarbij de beginfase de meest heftige fase is. In deze fase lopen ook de meeste relaties stuk. De gezinsleden moeten aan elkaar wennen en botsingen of ruzies horen daar bij. De positie van de stiefouder is minder duidelijk en dat kan je onzeker maken. Een stressvolle tijd dus. 

Waarom is het soms moeilijk om stiefmoeder te zijn?
Er zijn verschillende redenen waarom de rol van stiefmoeder moeilijk kan zijn. Misschien zijn je verwachtingen niet reëel en dat leidt tot teleurstellingen. Als je geen of weinig ervaring met kinderen hebt, kan het ook moeilijker zijn. Verder krijg je te maken met kinderen die al 'gevormd' zijn, ze gedragen zich misschien anders dan je zou willen en je herkent natuurlijk niets van jezelf. Waarschijnlijk heb je minder autoriteit bij de kinderen en dat kan frustreren. Zeker als je wordt uitgetest door je stiefkinderen (pesten, negeren, pispaal zijn) vraagt dat veel van je. Dus doe je huiswerk en bereid je goed voor. Bekijk deze site, praat met andere stiefmoeders, lees over stiefgezinnen en maak goede afspraken met je partner. 

Waar kan ik hulp krijgen?
Op deze website vind je veel informatie en adviezen. Je kunt voor een professioneel advies ook terecht bij onze helpdesk. Daar krijg je binnen enkele dagen een antwoord op je vraag van onze stiefmoeder coach. Je kunt je bij ons ook aanmelden voor een stiefmoedermaatje. Je krijgt dan een mailadres van een andere stiefmoeder en samen kun je per mail (of persoonlijk) ervaringen uitwisselen. Zoek je individuele en professionele hulp? Kijk dan in het snelmenu bij de hulpadressen. Stichting Stiefmoeders organiseert ook ontmoetingsdagen en workshops. Wil je op de hoogte blijven van onze activiteiten, meld je dan hier aan voor onze adressenlijst. Je ontvangt dan automatisch bericht over nieuwe activiteiten.

De Stichting Stiefgezinnen Nederland organiseert landelijk gespreksgroepen waar je met andere stiefouders ervaringen kunt uitwisselen. Zij kunnen je ook helpen aan hulpverleningsadressen en hebben telefonische steunpunten.

Welke typen stiefmoeders zijn er?
Uit Canadees onderzoek blijkt dat er 5 typen stiefmoeders zijn: de kern stiefmoeder, de biologische stiefmoeder, de teruggetrokken stiefmoeder, de relatiegerichte stiefmoeder en de familie stiefmoeder. Waarschijnlijk heb je aspecten van elk type in je persoonlijkheid, maar iedere stiefmoeder heeft wel een hoofdtype. Wil je weten welk type jij bent? Doe dan de test op deze website.

Hoeveel stiefgezinnen en stiefmoeders zijn er?
Er zijn geen precieze aantallen bekend. Er zijn wel schattingen die uiteenlopen van 250.000 tot 500.000 stiefgezinnen. Er zijn waarschijnlijk dus meer dan 125.000 stiefmoeders.

Wat is de belangrijkste tip?
Doe je huiswerk. Dan weet je wat er komt, ben je voorbereid en zijn je verwachtingen realistisch. Dus bekijk deze site, praat met andere stiefmoeders, lees over stiefgezinnen en maak goede afspraken met je partner.

Heb je ook een vraag waarvan jij vindt dat die in dit overzicht thuishoort? Mail je vraag naar de Stichting Stiefmoeders Nederland >>